همانطور که از نام این گیاهان قابل فهم است، علفهای هرز گیاهانی هستند که ناخواسته در باغ یا زمین کشاورزی شما رشد میکنند. علفهای هرز معمولا شامل گیاهانی هم چون قاصدک، خرفه، غاز پای سفید، پیچک و تاج خروس می شوند. در بیشتر موارد باید از رشد علفهای هرز جلوگیری کرد.
علفهای هرز رقیبان اصلی گیاهان در مصرف آب، نور خورشید و مواد مغذی خاک کشاورزی هستند. تصور کنید که خاک ایده آلی برای رشد گیاهان خود ساخته اید و ناگهان این مهمان ناخوانده سر و کلهاش پیدا می شود و حجم عظیمی از مواد مغذی خاک، آب و نور خورشید را برای خود صرف می کند! مسلما شرایط بی نقصی که برای گیاهان خود چیده بودید، دچار خلل خواهد شد. کنترل علف هرز یا جلوگیری از رشد علف های هرز جز اولویت شما باشد تا از انتشار آن جلوگیری شود.
محصولات پیشنهادی اگری راز
انواع علف هرز
بسیاری از انواع علفهای هرز، مانند غاز پای سفید که به گیاه سلمکی برگ نیز معروف است؛ حجم عظیمی از بذر را در خاک زمین شما پخش می کنند. بذرهایی که شاید آنها را به چشم نبینید؛ اما قطعا چند سالِ آینده تان را به کندن آنها از زمین صرف خواهید کرد.
یک نکتهی مثبت که در رابطه با رشد گیاهان هرز وجود دارد، این است که جلوی چشم صاحب مزرعه ظاهر می شوند. برخی از علف های هرز مانند قاصدک ها، خرفه ها و غاز پای سفید حسابی در میان علوفه خوراکی محبوب هستند. علاوه بر این، علف های هرز توان این را نیز دارند که حشرات مفید و گرده افشان را به سوی خود جذب کنند. اگرچه گاهی اوقات ممکن است آفات را نیز متوجه خود سازند. به دلیل این که حشرات مفید نیز جذب آنها می شوند، اکثر کشاورزان در نواحی غیرزراعی خود، اجازه گسترش این علوفه ها را می دهند تا جای دیگر از آن استفاده کنند.
خسارات علف هرز
- رقابت با محصول اصلی در جذب رطوبت، مواد غذایی، اشغال فضا و نهایتا کاهش محصول اصلی
- خسارت از طریق ترشح مواد سمی در داخل خاک و مسموم کردن گیاهان زراعی
- ایجاد مسمومیت در دام و طیور و حتی خود انسان توسط بعضی از علف های هرز سمی به صورت مختلف (اختلاط با محصول و مصرف خوارکی آن، تماس با قسمت های سمی و…)
- علف های هرز به عنوان پناهگاه و میزبان حد واسط برخی از عوامل بیماری و آفات گیاهان زراعی محسوب می گردند و به طور غیر مستقیم می توانند خسارت زا باشند.
- صرف هزینه، زمان وانرژی در جهت کنترل علف های هرز و کم رنگ شدن اقتصاد تولید محصول
راهکارهای جلوگیری از رشد علفهای هرز
در ادامه راهکارهایی را به شما پیشنهاد میکنیم که به قطع برای جلوگیری از رشد علف های هرز به یاریتان خواهد آمد:
بلافاصله پس از اینکه چشمتان به یک علف هرز افتاد، آن را از خاک بیرون بکشید!
کشاورزان در فصول رشد گیاهان، زمان زیادی را در باغ یا زمین کشاورزی خود سپری می کنند. می توانید همانطور که با منظره دلپذیر زمین خود ریلکس می کنید، دائما روند رشد گیاهان را بررسی کنید. همزمان چشمان خود را تیز کنید تا مشکلات احتمالی مانند علفهای هرز را سریع ردیابی کنید. یکی از راه های اساسی جلوگیری از رشد علف های هرز، این است که بلافاصله پس از اینکه نگاهتان به یک علف هرز افتاد، آن را از خاک خارج کنید.
بهترین زمان برای خروج و جلوگیری از رشد علفهای هرز از خاک، وقتی است که هنوز بالغ نشده اند. بسیاری از علف های هرز را می توان به سادگی با دست یا با کمک یکی از تجهیزات کشاورزی، از خاک خارج کرد. لطفا هر زمان که دلتان خواست برای وجین کردن علف های هرز اقدام نکنید. همواره گوش به زنگ باشید تا همین که نگاهتان به چنین علف هایی افتاد، آنها را از خاک خارج کنید. به این شکل ریسک رشد علف های هرزِ بیشتر را به صفر نزدیک خواهید کرد.
هرگز اجازه ندهید علف های هرز به مرحله گرده افشانی برسند!
قصد نداریم شما را بترسانیم، اما هیچ می دانستید که بذر علفهای هرز با خاک شما چه می کند؟ این یعنی به جز گیاهان اصلی شما، تعداد بیشماری از بذرهای هرز هم وجود دارند که منتظر شرایط ایده آلی برای رشد می گردند. مطالعات نشان داده است که این بذرها می توانند سال ها و حتی دهه ها در دل خاک مخفی بمانند.
بهترین راه برای جلوگیری از رشد علف های هرز در خاک کشاورزیتان، این است که راه تولید مثل آنها را قطع کنید! به عبارت دیگر، جلوی گرده افشانی آنها را بگیرید و اجازه ندهید تکثیر شوند. این کار خیلی راحت است و نیازی نیست حتی کل گیاه را بیرون بکشید. تنها کافیست گل ها یا کلالهی گرده افشانی آنها را بکنید. برای سهولت در این کار هم می توانید از قیچی های باغبانی استفاده کنید. اگر هم می خواهید بذرهایی را که درون خاک وجود دارند از بین ببرید، می توانید با خیش زنی دستی یا اتوماتیک، آبیاری و کمی منتظر ماندن، کاری کنید که این بذرها شکوفا شده و خودی نشان دهند، سپس بلافاصله آنها را از خاک خارج کنید.
استفاده از گیاهان پوششی
برای جلوگیری از رشد علف های هرز بهترین زمان استفاده از گیاهان پوششی، اواخر فروردین و اواسط بهار است که خاک خود را از سرما و یخبندان زمستان پیشین می رهاند و در حال گرم کردن خود است. برای اینکه سرعت رشد علف های هرز را پایین بیاورید، می توانید از گیاهان پوششی، مانند مالچ پوششی استفاده کنید.
مالچ رطوبت را در خاک نگه می دارد و علف های هرز را خفه می کند. به این شکل خاک سرد می ماند. مالچ های ارگانیک موجب بهبود شرایط خاک میگردند. برگ های درختان سوزنی شکل، روزنامه، برگ های تکه تکه شده و … از جمله مالچ های ارگانیک پوششی هستند. می توانید در صورت نیاز از پلاستیک سیاه، کمپوست و… هم استفاده نمایید.
استفاده از عوامل بیماری زا
این عوامل بیماری زا می توانند شامل حشرات و آفاتی باشند که هنگام کشت محصول به کارتان می آیند. اما نکته ای که در رابطه با این حشرات و آفات نباید فراموش کنید، این است که استفاده از آفات و حشرات برای جلوگیری از رشد علفهای هرز، هم هزینه و هم ریسک بالایی در پی دارد. بنابراین در حین انتخاب نوع حشره و آفت مدنظر، می بایست کاملا شرایط و گیاه را تحت بررسی قرار داد. بهترین عامل بیماری زا برای جلوگیری از رشد علف های هرز، استفاده از انواع خاصی از قارچ هاست. به عنوان مثال، قارچ پوچینیا برای چنین مصارفی، بسته به محصول کشت شده توصیه می گردد.
اجرای تناوب زراعی
معمولا تناوب زراعی را یکی از موثرترین روش های جلوگیری از رشد علف های هرز می دانند. تنوع و تداوم کارشناسی شده در کاشت محصولات، باعث مدیریت و کاهش سرعت رشد علف های هرز می شود. چرا که خاک در خدمت گیاه اصلی است و بانک مواد مغذی و شرایط ایده آل رشد این علف ها را به حداقل می رساند. مثلا پس از کشت کلم بروکلی، به صورت تناوبی با تغییر کشت به کدو حلوایی در زراعت زمین تناوب ایجاد نمایید.
سمپاشی شیمیایی
سمپاشی شیمیایی یکی دیگر از راههاییست که از طریق آن میتوان اقدام به نابودی علف های هرز کرد. به عنوان مثال در این روش، با کمک علف کش ها میتوان باعث نابودی علفهای هرز شد و آنها را از زمین کشاورزی خود حذف نمود.
عدم استفاده از کودهای دامی
بسیاری از کارشناسان کشاورزی توصیه می کنند که برای جلوگیری از رشد علف های هرز در خاک، از کودهای دامی استفاده نشود. دلیل آن مشخص است. حیواناتی مانند گاو، گوسفند، اسب و… که از مدفوع شان برای ساخت کودهای دامی استفاده می شود، ممکن است از علف هایی تغذیه کنند که بذر آنها بدون هضم از دستگاه گوارش حیوان عبور می کند. پس شما با پخش مجدد این کودها، در واقع بذر این علف های هرز را در زمین خود پراکندهاید!
به کارگیری پلاستیک در روند کاشت
کشت نایلونی، راهی دیگر برای جلوگیری از رشد علفهای هرز است که راه رشد و بذرافشانی علف های هرز را می گیرد.
استفاده از وجین دستی
برای جلوگیری از رشد علف های هرز از طریق وجین دستی، رعایت چند مرحله کلیدی مهم است. با شناسایی انواع علف های هرز شروع کنید، زیرا این کار به تعیین مناسب ترین تکنیک ها و ابزارها برای استفاده کمک می کند. توصیه می شود زمانی که خاک مرطوب است هرس علف های هرز انجام شود، زیرا استخراج کل علف هرز از جمله ریشه آن آسان تر می شود. توجه داشته باشید که علف های هرز را قبل از تولید دانه از بین ببرید و از گسترش بیشتر جلوگیری کنید.
وجین دستی منظم و مداوم برای حفظ مناطق عاری از علف های هرز بسیار مهم است. با حذف علف های هرز در مراحل اولیه، می توانید از رقابت آنها با گیاهان مورد نظر برای مواد مغذی، آب و نور خورشید جلوگیری کنید. علاوه بر این، وجین دستی می تواند یک فعالیت درمانی باشد و به باغبان اجازه می دهد تا با گیاهان خود ارتباط برقرار کرده و از رضایت یک فضای عاری از علف های هرز لذت ببرند.
جمع بندی
برای جلوگیری از رشد علف های هرز، چند استراتژی کلیدی وجود دارد که می توانید از آنها استفاده کنید. در مرحله اول، مطمئن شوید که خاک شما سالم و تغذیه شده است، زیرا گیاهان قوی و متراکم کمتر در معرض حمله علف های هرز هستند. ثانیا، استفاده از مالچ یا پوشش های زمینی را برای سرکوب رشد علف های هرز با مسدود کردن نور خورشید و جلوگیری از جوانه زدن بذر علف های هرز در نظر بگیرید.
علاوه بر این، تمرین فاصله گذاری مناسب و نگهداری منظم از گیاهان شما می تواند به ایجاد یک تاج پوشش متراکم کمک کند که رشد علف های هرز را محدود می کند. در نهایت، هوشیار باشید و علف های هرزی را که موفق به جوانه زدن می شوند، فورا حذف کنید و از پخش شدن آنها و ایجاد جای پا جلوگیری کنید. با اجرای این اقدامات پیشگیرانه می توانید فضای خود را عاری از علف های هرز نگه دارید و سلامت و زیبایی باغ یا منظره خود را حفظ کنید.
برای علف های هرز مزارع اسفناج مثل تاج خروس میتوان از سم توفوردی استفاده کرد؟
سم از جمله سبزی های برگ پهن است که مصرف خوراکی دارد و همچون سایر محصولات در گیر با علف های هرز می شود. علف هرز تاج خروس از جمله علف های هرز است اما کنترل آن در مزارع اسفناج و سم پاشی با سم توفوردی توصیه نمی شود و حتی الامکان علف های هرز را به وسیله وجین دستی از بین ببرید.