آبان ماه در تقویم باغداری، نه تنها پایان یک دوره برداشت، بلکه آغاز حیاتی‌ترین مرحله برای تضمین سلامت و باردهی سال آینده است. این دوره گذار، که درختان به سمت رکود و خواب زمستانه حرکت می‌کنند، نیازمند مجموعه‌ای از اقدامات باغی در آبان ماه است که اگر به درستی و با دقت فنی انجام شوند، میزان مقاومت درخت در برابر تنش‌های سرما، آفات و بیماری‌ها را به طور چشمگیری افزایش می‌دهند. این اقدامات، بیش از آنکه عملیات ساده نگهداری باشند، پروتکل‌هایی تخصصی هستند که مستلزم شناخت عمیق از فیزیولوژی گیاه در فاز رکود هستند.بررسی تخصصی اقدامات باغی در آبان ماه؛ آمادگی حیاتی درختان برای زمست

محصولات مناسب در آبان ماه:

رعایت بهداشت باغ و مدیریت قرنطینه در پاییز

اساسی‌ترین بخش از باغداری در آبان ماه، تمرکز بر بهداشت عمومی محیط باغ است. در این فصل، بسیاری از عوامل بیماری‌زا و آفات خود را برای زمستان‌گذرانی آماده می‌کنند. عدم توجه به این موضوع می‌تواند شیوع بیماری‌ها را در بهار آینده به صورت انفجاری تشدید کند. رعایت بهداشت باغ مستلزم جمع‌آوری کامل بقایای گیاهی است. جمع‌آوری برگ‌های خزان شده، شاخه‌های خشک شده، و میوه‌های آسیب‌دیده که روی زمین ریخته‌اند، از مهم‌ترین کارها برای کاهش جمعیت آلودگی‌های اولیه محسوب می‌شود. بسیاری از بیماری‌های قارچی و تخم آفات، زمستان را در همین بقایا می‌گذرانند. پس از جمع‌آوری، این مواد باید از باغ خارج شده یا تحت عملیات کمپوست‌سازی حرفه‌ای قرار گیرند تا چرخه زندگی آفات قطع شود. این عمل پیشگیرانه، اولین خط دفاعی باغداران متخصص در برابر بیماری‌های فصلی است.

محافظت ازدرختان در آبان ماه

پس از پاک‌سازی محیط، نوبت به محافظت مستقیم از اندام‌های درخت در برابر خطرات محیطی و عوامل بیماری‌زا می‌رسد.

سمپاشی تخصصی پس از خزان

یکی از اقدامات کلیدی در جدول اقدامات باغداری در آبان ماه که متخصصان هرگز آن را فراموش نمی‌کنند، سمپاشی پس از ریزش برگ‌ها است. اگر خزان درختان شما کامل شده باشد، سمپاشی با ترکیبات مسی، نظیر سمپاشی با بردوفیکس، در این ماه حیاتی است. هدف از این اقدام، از بین بردن قارچ و باکتری‌های است که روی تنه و شاخه‌های درختان مستقر شده‌اند. این سمپاشی نه تنها به منظور از بین بردن بیماری‌های قارچی انجام می‌شود، بلکه در ضد عفونی کردن عمومی درختان و کاهش ذخیره آلودگی برای فصل رشد آینده نیز نقش محوری دارد. استفاده صحیح از سموم قارچ کش و علف کش (در صورت لزوم کنترل علف‌های هرز زمستانه) باید طبق دستورالعمل‌های فنی و با رعایت اصول ایمنی انجام گیرد.

رنگ آمیزی تنه درختان

رنگ آمیزی تنه درختان، یک اقدام فیزیکی بسیار مهم برای حفظ سلامت ساختار چوبی درخت در برابر نوسانات شدید دما است. در آبان ماه، اختلاف دمای شب و روز در بسیاری از مناطق سردسیر آغاز می‌شود. این تغییرات ناگهانی دما، باعث انقباض و انبساط غیرهمزمان بافت چوبی شده و در نهایت منجر به ترک خوردن تنه می‌شود. وجود ترک روی تنه درختان، نه تنها به بافت آوندی آسیب می‌زند، بلکه محل زندگی و زمستان گذرانی آفات و بیماری‌ها را نیز تأمین می‌کند. رنگ آمیزی با رنگ محافظ تنه (که غالباً سفید یا حاوی مواد ضدعفونی‌کننده است) با منعکس کردن نور خورشید و حفظ رطوبت نسبی پوست، از ترک‌خوردگی جلوگیری می‌کند و در نتیجه، از زمستان گذرانی آفات و بیماری‌ها نیز جلوگیری می‌نماید. به همین علت، رنگ تنه در آبان ماه باید حتماً در برنامه کاری قرار گیرد.

مدیریت تغذیه و آماده‌سازی چالکود زمستانه

اگرچه فعالیت حیاتی درختان در آبان ماه کاهش می‌یابد، اما این زمان بهترین فرصت برای ذخیره‌سازی عناصر غذایی دیر رهش برای جوانه زنی و رشد سریع در بهار است.

فراوری کود دامی

چنانچه قصد دارید که در طرح چالکود زمستانه از کود دامی استفاده کنید، باید حتماً از همین ماه به فکر پوساندن و فراوری صحیح کود دامی باشید. پوساندن کود دامی فرآیندی طولانی است که هدف آن از بین بردن بذر علف‌های هرز، تخم آفات و عوامل بیماری‌زای موجود در کود است. عدم فراوری صحیح کود دامی، بزرگترین ریسک در انتقال آفات و بیماری‌ها به ریشه‌های درختان محسوب می‌شود. این فراوری باید به صورت تخصصی انجام شود تا کود آماده شده در اواخر زمستان، غنی و عاری از هرگونه تهدید بیولوژیکی باشد.

کوددهی با فرمولاسیون دیر رهش

کوددهی در آبان با هدف تغذیه مستقیم درخت در فاز رکود نیست، بلکه با هدف آماده‌سازی محیط ریشه برای ابتدای فصل رشد بعدی انجام می‌شود. در این ماه، به خصوص در مناطقی که نسبتاً سردتر هستند، می‌توان از کودهای گرانوله استفاده نمود. کودهای گرانوله به فرم‌هایی گفته می‌شوند که عناصر غذایی را به صورت دیر رهش و تدریجی در اختیار درختان قرار می‌دهند.

استفاده از کود گرانوله برای چالکود، به‌ویژه ترکیباتی که حاوی عناصر اصلی (ماکرو) و ریزمغذی‌ها مانند کودهای آهن هستند، موجب می‌شود تا درخت در ابتدای بهار، بلافاصله پس از فعال شدن ریشه‌ها، به ذخیره غذایی دسترسی داشته باشد. این کوددهی موجب می‌شود تا درخت در زمان حساس بیدار شدن، سرحال، شاداب و مقاوم باشد. در این زمان، با کندن و حفر چاله به خصوص در دور و اطراف درخت (محل استقرار ریشه‌های فعال) می‌توان بستر لازم برای استفاده از کودهای زمستانه را فراهم کرد . در ضمن، آبیاری در فاز رکودبا توجه به کاهش فعالیت حیاتی درختان و حرکت به سمت خواب زمستانه، نیاز آبی درختان به طور چشمگیری کاهش می‌یابد. بنابراین، آبیاری در این زمان صفر یا کم‌ترین حالت ممکن باشد. آبیاری بیش از حد در این دوره، نه تنها فایده‌ای ندارد، بلکه می‌تواند با خفگی ریشه یا تشدید فعالیت عوامل بیماری‌زای ریشه‌ای در خاک‌های سنگین، آسیب‌های جدی وارد کند. با این حال، حفظ یک رطوبت حداقل در خاک برای جلوگیری از خشکی و سرمازدگی ریشه در مناطق بسیار خشک ضروری است.

نتیجه‌گیری

اقدامات باغی در آبان ماه مجموعه‌ای از فعالیت‌های پیشگیرانه، ترمیمی و تغذیه‌ای هستند که نقش تعیین‌کننده‌ای در موفقیت عملیات باغداری در سال زراعی آتی دارند. از رعایت بهداشت باغ و جمع‌آوری بقایا گرفته تا انجام سمپاشی با بردوفیکس و اجرای تخصصی رنگ آمیزی تنه درختان، هر بخش باید با دقت و در زمان مناسب خود انجام شود. برای متخصصان باغداری، آبان ماه فرصتی طلایی است تا با آماده‌سازی زمین و استفاده از کود گرانوله و فراوری کود دامی، زیربنای یک بهار سالم و پرمحصول را پی‌ریزی کنند. رعایت دقیق این پروتکل‌ها، سرمایه‌گذاری برای آینده است که بازدهی آن در کیفیت و کمیت محصول سال آینده نمود پیدا خواهد کرد.

با ما همراه باشید

با ارائه برترین مقالات و مطالب روز کشاورزی توسط کارشناسان فنی

برای مشاوره آنلاین کلیک کنید

  **اگری راز ، راز رویش ها**